weekend

 

Het is een rustig weekend deze week. Omdat er geen ANC (zwangeren-poli) is zijn er geen echo’s, of tussendoor consulten. Alleen de acute patienten zien we, en dat valt vandaag mee. Tenaw- de surgical officer- is weer terug, ziet ook patienten zonder dat ik het weet, een beetje een merkwaardig gevoel. Maar hij zal het over een paar maanden alleen moeten doen, dus het is wel goed zo. Geeft mij wat meer ruimte. Er is weer een scala aan medische rariteiten langsgekomen deze week, waarover ik een aparte blog zal schrijven in engels, voor de medisch geinteresseerden .De dame van de symphysiotomie heft het er zonder kleerscheuren afgebracht, is gisteren met kind naar huis gegaan. Is continent en loopt goed!

 

loop oefening voor ontslag

We hebben donderdag ons Valentijns feestje gehad, waarover ik al een fotoverslag schreef. Het was reuse gezellig met de artsen, enkele nurses en paramedisch personeel. Een van de artsen, de enige vrouw hier , is twee weken geleden getrouwd- en op huwelijksreis naar LA geweest! Haar man werkt voor een NGO, en verdient heel veel ,is mij verteld. Zij deed samen met een van de artsen een soort toneelstuk die avond , een huwelijks feestje, vanwege valentijn. Die twee zagen er prachtig uit. Humor!

Gisteren was ik hier op televisie. Ethiopian TV, Amharic region. Een uitzending over ons ziekenhuis en moedersterfte. We zagen het gelukkig, omdat de direkteur ons belde rond lunchtijd om ons te waarschuwen. We waren in Wubbit hotel. Wel grappig, veel mensen hebben het gezien!Ikweet niet welke zinnen ze gebruikt hebben van mijn interview!. Zou het gisterenavond weer zijn, deed mijn TV het niet.(ik kijk bijna nooit, kan hier wel BBC en CNN ontvangen) Naar een verpleegkundige om de hoek gegaan die een tv heft, te laat. Ik had een foto van het scherm willen maken…. Maar een van de artsen gaat kijken of deze uitzending op youtube te vinden is, want dat doet deze zender.

zonsondergang velden achter het ziekenhuis

 

Gisteren weer een heerlijke wandeling over de velden gemaakt, prachtige zonsondergang op de terug weg. Het is zo rustig, geen geluiden van auto’s, vliegtuigen, alleen wat fluitende vogeltjes en soms kinderstemmen. Zo is het goed toeven hier. compenseert voor alle ellende die je langs ziet komen.

fotoverslag van de valentine BBQ

 

 

de geiten zijn een dag tevoren gekocht, en hebben eennacht in een hokje gestaan. Twee mannen uit het dorp zijn ingehuurd ze te slachten

 

de mannen snijden het vlees in kleine stukjes

de vrouwen snijden uien en pepers

grote bakplaat, een fles wijn over het vlees

nep huwelijk nagespeeld, zij is net getrouwd!

veel gedanst, op zijn ethiopisch, met schuddende schouders

de hulpjes in de huishouding

 

 

Vanmorgen realiseerde ik me dat ik alweer twee weken hier ben! Ongelooflijk, zo snel als dat gaat. Het was een hele drukke week. Woensdag had ik een teaching session voor halve staf, over acute buikpijn bij vrouwen. Ik dacht voor de medical doctors , maar kennelijk zijn deze sessies voor iedereen bedoeld. Er werden veel vragen gesteld, ook door nurses en laboranten. Dit is anders dan in Nepal, waar niemand ooit zijn mond open deed. Nu heb ik begrepen dat de ethiopische artsen- opleiding goed is, want ze kunnen overal terecht, en vertrekken ook in grote getale!. De artsen krijgen pas hun officiele bul als ze deze periode perifeer hebben uitgezeten. De meeste willen chirurg of internist worden, aan de overage specialisten is een groot tekort. Er zijn bijvoorbeeld maar twee psyichiaters in Addis(en in Ethiopia dus)!!!  Een land met 85 miljoen inwoners.Er moet nog veelebeurren voor de gezondheidszorg hier op een behoorlijk peil zal zijn.  Woensdag avond hebben we met alle artsen in hotel Wubbit gegeten. Anna en ik hadden hen uitgenodigd, dit werd erg op prijs gesteld, ze vonden het reuze gezellig en voor herhaling vatbaar. Voor acht personen eten en drinken(ook biertjes) moest ik 230 birr afrekenen, ongeveer 10 euro! Het is een leuk stel jongens. Ze moeten er ook wat van maken hier,  en als je uit de grote stad komt……Een voordeel zeggen ze : het leven is hier erg goedkoop.

Donderdag is de chirurg aangekomen en ik ben heel druk met hem samen  de instrumenten voor darmchirurgie  in kaart te brengen, een afdeling te organiseren. Verloskunde doet hij goed, de darm chirurgie begint volgende week. Hij komt net van een 4-jarige opleiding, die volgens mij wel goed was. Hij zei wel blij te zijn dat hier nog en senior aanwezig is, dus we zitten hier niet voor niets. Als hij goed ingewerkt is neemt hij het in principe over. Hij heeft een contract voor 3 jaar. Komt ook oorspronkelijk uit deze regio, men hoopt dan dat hij langer blijft. Maar dan zal het ziekenhuis wel  iets opgekrikt moeten worden. Hij was wel onder de indruk van onze verlosafdeling!!!

bankje voor 3 euro!

Vanmorgen werd een onverwachte tweeling geboren, nooit gecontroleerd, ongeveer 30 weken. Ze deden het eigenlijk wel goed, en ik herrinnerde me dat ik op mijn strooptocht langs de stores ergens een stoffige couveuse had zien staan. Die hebben we tevoorschijn gehaald en hij blijkt het te doen.  De kindertjes waren inmiddels afgekoeld, we hebben ze in de couveuse gelegd. Eri weliswaar geen zuurstof toevooer, maar warmte is ook belangrij. Ze zijn zo prematuur dat ze niet kunnen zuigen. Anne heft ze beide een maagslang gegeven om sondevoeding te geven. Het is heel veel werk en de vraag is of de verpleging er zoveel energie in wil steken. Vooral al ser veel bevallingen zijn,hebben ze hier geen tijd voor. De moeder wilde er eerst niets van weten, maar vandaag zin we begonnen met kangaroo-en en keek ze toch iets blijer. Ben benieuwd….

Gisteren was het marktdag, we hadden slechts even tijd tussendoor. Ik he been bankje voor op mijn “terras” gekocht, als we na het werk wat zitten te kletsen. Aan het eind van de middag weer een heerlijke wandeling gemaakt over de velden achter ons huis. Zo stil, en mooi in het avondlicht. Iedereen die je tegenkomt is uitermate aardig en ze willen ook graag op de foto. Veel mensen die terugkwamen van de markt.

Sewaije, het meisje wat ons helpt in huis, en met de boodschappen, met haar zusje Tigist, die 6 jaar werd, We waren uitgenodigd.

I

Inmiddels is het zondag en ga ik zometeen naar de voetbalwedstrijd van “onze jongens” kijken.

 

hectic times

op bezoek bij een familie in een naburig dorp

de kerk en de priester van dat dorp

PR voor het ziekenhuis, filmteam van TV op bezoek

 

In Nepal heb ik heel veel gelezen, omdat er zo weinig te doen was. Hier kom ik nauwelijks aan lezen toe, zoveel is er te doen, zowel medisch als socaial. Eer gisteren hebben we na het werk een wandelingetje gemaakt, de eerste keer sinds ik hier ben, toen een week. Meteen had ik de smaak te pakken wat was het mooi en onderweg weer allemaal aardige mensen ontmoet. Je wordt overall uitgenodigd, maar het was wat laat dus we zijn doorgelopen naar de kerke waar we opweg naar toe waren. Een dorpje hier niet ver vandaan, waar ik vorig jaar niet geweest was. 

Gisteren ochtend na de visite (hier rounds geheten) kwam opeens de ziekenhuis direkteur langs met de mededeling dat er een filmteam uit Addis zou komen om ons te interviewen over het geode werk wat we hier doen??!! De afdelingmoest er mooi uitzien, alle schoonmaaksters- 6 in totaal- warden opgetrommeld. De afdeling is in geen tijden zo schoon geweest!!!De interviewer sprak niet goed engels, maar ik begreep zijn vragen en heb braaf geantwoord dat we dankzij het feit dat de ethiopische regering het millennium doel maternale sterfte hoog in het vaandel heft staan wij hier Mogen komen werken, met een enkele kritische noot. Ik hoop het een keer te zien te krijgen, de kritiek zal er wel uitgesneden worden. .

Daarna was het een drukke middag met echo'sen bevallingen. Een opnanm van een zwangere vrouw met ernstige bloedarmoede en oedemen. Waarschijnlijk op basis van amoebes. Maar een zw vergiftiging wilde ik uitsluiten, alleen het lab was niet in staat iets te doen, alle ragentia zijn op .....Dus de amoebesmaar behandels en ijzer gegeven.  'S avonds kwam er een vrouw, zwanger van haar eerste kind, via een health centre. Dit HC is het verste van ons vandaan. Zij was daar ' s middags om twwe uur gekomen met hele hoge bloeddrukken en volledige oontsluiting. Ze hebben haar bloeddruk behandeld, mar het kind kwamniet. Hier aangekomen had ze dus 6 uur volledige ontsluiting en geen weeen meer, daarnaast inmiddels hoge koorts. De bloeddruk was gelukkig goed. We probeerden haar weeen te stimuleren , maar ze reageerde niet meer op de medicijnen. Het kind had nog steeds een geode hartslag. Om een lang verhaal kort temaken, uiteindelijk deed ik een Symphysiotomie, waarbij je het kraakbeen van het schaambot doorneemt ommeer ruimte te creeeren. Het kind werd in goed conditie geboren, de staf stond  letterlijk te juichenNu maar hopen dat ze er geennare evolgen van ondervindt. Het is een moeilijke keus, als een vrouw een eerste kind krijgt en er is stagnatie. Een keizersnee betekent dat alle volgende zwangerschappen- en dat zijn er nog veel hier- een probleem geven, deze ingreep kan ook nare gevolgen hebben. Ze maakte het vanmorgen in ieder geval weer goed, en was erg blij. moet nu 7 dagen op bed blijven liggen...

Ook vandaag is het weer een drukke dag en veel , gelukkig normale bevallingen. Er zijn nu twee verloskundigen op cursus, 1 met vakantie. De overgebleven 3 moeten ongeveer permanent hier zijn en zijn bekaf na deze nacht.  Hoe dit verdermoet deze week.. hopelijk wat rustigere dagen.

Maar vervelen doe ikme hier dus niet!

Het is weer de hoogste tijd een blog te schrijven. De dagen vliegen voorbij. Vandaag ben ik hier precies een week, het lijkt of ik hier alweer heel lang ben.!Delaatste dagen is het ook drukker geweest en de nodige ellende voorbijzien komen. Meer dan de twee maanden in Nepal! Twee overleden kinderen, twee heel lastige keizersnedes, een ernstige zw vergiftiging, iemand met een fistel na thuisbevalling,vroeggeboren tweeling(24 weken) met enorm hydramnion (=veel vruchtwater)  En dan valt weer op hoe anders demensen hier met leed omgaan. Gisteren de keizersnee bij iemand die niet gewoon kon bevallen. Er was geprobeerd een vacuum te doen, dit doen de verloskundigen hier zelfstandig. Ik heb noggeprobeerd een tang aan te leggen, lukte niet. Dus een keizersnee. Dat hoofd zat muurvast en was met zeer veel moeite uit het bekken te krijgen, Waardoor het kind een zeer slechte strart had, en later zelfs is overleden. Dit is dramatisch!!! Een eerste kind, een keizersnee, en kind overleeft het niet. Vanmorgen bij de visite vroeg ik haar en de familie hoe het ging: ze waren blij dat zij zelf het overleefd had…….

Van de week kwam de nieuwe surgical officer langs. Al een jaar probren we die hier te krijgen, zodat wij ons langzamerhand hier terugkunnen trekken.  Dit is een jongeman die als verpleegkundige een drie jaar durende opleiding heeft gehad, in acute verloskunde( keizersnedes) en acute buikoperaties, zoals blinded arm ontsteking en acute verstopping van de darmen. Toevallig was ere en keizersnee, die ik samen met hem deed, en kreeg een goe    de indruk van hem. Hij begint aanstaande maandag. Wel leuk te horen dat hij het fijn vond dat er ook een senior staff was hier! Voor de buichirurgie moetnog een hoop gebeuren aan orgnisatie, maar daar ga ik hem bij helpen.

Verder begin ik de nieuwe artsen ook een beetje te leren kennen,het zijn allemaal weer aardige jongens, die er voor kiezen om 2 jaar hier te zitten ipv 4 jaar in Addis. Ze moeten allemaal een aantal jaren “hun land dienen” na hun medische studie. Er is een jongen bij wiens vader oncoloog en moeder radioloog in Addis is. Er is ook een jongen, die van de week zijn moeder had te logeren, zo’n echte plattelands vrouw. Van de week hebben we al meet een stel gegeten. Wij hadden een sort stoofpotje met rijst gemaakt, vonden ze maar niets. Allen injera- de bekende pannekoek- willen ze! Dus we gannnog een keer met zijn allen in het hotel eten. Ook om ze beter te leren kennen.

Het huisje is weer hetzefde. Hoewel er op de afdeling stromend water is hebben we hier nog  geen water. Zal ook wel niet komen. Een paar keer per week worden er emmers water gebracht. Maar vanmiddag ben ik gaan douchen op het ziekenhuis.  In het hok waar vorig jaar de duivennesten in de wastafel waren. Een enorme luxe!!!Verder komen dezelfde kindertjes weer langs en vragen nu om handschoenen, die warden kennelijk door mijn voorganger gegeven. Ik prober zo min mogelijk hier aan toe te geven. Ook in het dorp is het veel: give me pen, give me money! Terwijl hier dus alleen die paar blanken op het ziekehuis zitten.

volle verloskamer

goudgele honing op de markt

colega,s te eten

Zaterdag ochtend in alle vroegte gewekt door mooi gezang. Vanaf mijn balkon in het hotel een grote optocht van mannen en vrouwen in witte gewaden, die zingend door de straat liepen.  Het bleek de st Miryams day, en in Bahir Dar is de grootste kerk de St Miryam. Later reden we erlangs en het was er wit van de mensen. Toch wel indrukwekkend hoe het geloof hier aanwezig is en left onder de mensen.

Ethiopie met 4-0 verloren van Burkina Fasso helaas

Nu alweer de tweede dag in Mota. Na een zeer hobbelige reis van 3 uur eergisteren rond lunchtijd aangekomen. Anna ( deverloskundige met wieik hier samen zit en met wie ik ook vorig jaar heb samengewerkt heb) stond ons op te wachten, zij was hier al een week.Met David de australische gynaecoloog die ik opvolg hier geluncht in het welbekende Wubbit hotel( de eerste injera maaltijd weer!), en hij is met dezelfde auto terug gereden. Gelukkig was het rustig en kon hij overdragen. Vorig jaar was een hectische binnenkomst herinner ik me. Maar nu is alles natuurlijk ook bekender. Alleen zijn er 4 nieuwe verloskundigen, naast de twee van vorig jaar, en alle medical officers zijn nieuw,met allemaal moeilijke namen . Wat me meteen opviel was dat het erg schoon was op her ziekenhuis terrein, en er staan ook grote vuilnistonnen! En op de afdeling running water!!! Alleen de afvoer bleek ook nog een probleem , wordt dus in emmers opgevangen en de toiletten kunnen ook niet gebruikt worden hierdoor. Maar ook daar een schonere indruk. Alles is als van ouds, veel mensen herkennen me nog. Zondag ochtend naar een volleyball wedstrijd van “ons” team in het stadion geweest, ook weer erg gezellig.Even door het dorpgelopen, heel vertrouwd weer.  Gelukkig waren deze eerste dagen rustig in het ziekenhuis, en kon ik me op mijn gemak settelen.  Vandaag met de nieuwe direkteur gesproken, waar de laatste collaegae positief over waren. Een iets daadkrachtigere man dan de vorige, en meer dedicated. . Met de weinige middelen die hij heeft probeert hij er wat van te maken. Er is nu een werkende X-ray (rontgen apparaat)! Ik heb hem gecomplimenteerd met de vorderingen…

Morgen is het St George day, een van de bekendste heiligen hier. Er zijn erg veel saints hier, en dus ook erg veel vrije dagen. En we zijn door de direkteur uitgenodigd in zijn huis morgen avond voor een feestmaal. Kortom , ik ben weer helemaal thuis in dit dorp.

St Maryam's church, op zo'n feestdag worden de bedelaars ook goed bedeeld.

Terug in Ethiopië

Vanuit BahirDar aan het Tana meer in noord Ethiopië de eerste blog weer. Het was een gezellig weekje in Holland ,  maar wel de koudste week van het jaar!!!! Woensdag via Istanbul naar Addis gevlogen. Kwam donderdag 01.00 uur aan, moest nog een hotel boeken.. Bleek moeilijkerdan ik dacht, vanwege de bijeenkomst van de Afrikaanse unie. 39 presidenten, 3 premiers en 41 ministers van buitenlandse zaken plus aanhang!! Vond toch nog een kamer, ontbeten tussen Afrikaanse politici. Ik kon die dag niet veel dien, alles was dicht vanwege de geboortedag van Mohammed. En dat in dit overwegend christelijke land.  's avonds doorgevlogen hier naar toe, het voelt goed weer hier te zijn. Vandaag veel gedaan, de boodschappen voor een aangenamer leven in Mota: blikjes sardines,erwtjes, cornflakes en zo. Dure dag! Een aantal mensen gesproken van een maternity project hier. En nu in het hotel zit ik met een man of 30 devoetbalwedstrijd Ethiopië  Burkinafasso te kijken- Afrika cup! Gezellig!!! Leuke mensen de Ethiopiërs  Morgenochtend  vroeg met een taxi naar Mota, het avontuur tegemoet
Het staat 1-0 voor burkinafaso helaas...